Quốc Nam, thi nhân khóc cho quê hương khổ nạn.
* Võ Thị Trúc Giang.
Tính viết lâu rồi nhưng tôi ngập ngừng chưa viết, nhưng đêm nay tôi lấy nước mắt ra để viết. Viết chung với những người cùng chung số phận lưu vong như tôi như người thi sĩ nọ, như nhạc sĩ Châu Đình An khi anh viết bài hát “Đêm Chôn Dầu Vượt Biển” vậy…
Có khó gì đâu khi viết về một người bạn, nhất là người đó có vài điểm giống mình lắm, người đó hay làm Thơ cho Quê Hương, người đó hay sinh họat Văn Hóa Xã Hội, tổ chức cái này tổ chức cái kia…Tôi thấy hết đó chứ tôi đọc sách của người ấy đã nhiều lần đấy chứ, chính tôi chứng kiến tận mắt người ấy tổ chức sinh hoạt Văn Hóa mà.
Hôm chủ nhật tôi đi xe lửa xuống phố tập dượt văn nghệ tổ chức Tết. Đi xe mất nửa giờ, tôi nhất định gói đem theo tập Thơ của người đó, để đọc trên xe lửa. Nắng xuyên qua cửa kính thật là chút ấm áp trong hồn vào mùa đông Âu châu. Xe chạy vùn vụt xé làn sương phủ mờ mờ của tháng một năm 2008. Tôi chìm người vào những dòng thơ của người ấy, và tôi lại rơi nước mắt. Những lời thơ của người thi sĩ này đã khiến tôi hình dung lại thân phận kẻ lưu vong như tôi, có khác gì đâu đời của tôi, cũng bỏ quê hương đi vào cái chết tìm sự sống trên chiếc thuyền gỗ mong manh chứ ?
Đêm nay tôi ngồi xuống nhất định viết vài dòng cho người đó. Vì tôi đã tìm ra mình nên viết gì ? Khó nhất là mình phải biết: Khi viết mình nên viết gì ! Viết gì chân thật nhất, mà đời không bảo chúng tôi đang mặc áo thụng vái nhau. Lúc nãy tôi tập hát bài Đêm Chôn Dầu Vượt Biển cho Đêm Dạ Vũ Mừng Xuân Mậu Tý sắp tới trong tiểu bang, người ta trách tôi:
– Ai đời tết mà đi hát bài buồn như thế ? Thời nay họ đi tỵ nạn bằng máy bay không thôi. Thuyền nhân ư ?? Chả ai còn nhớ đâu ! „
Nghe sao đắng cay quá, khác nhau xa quá, tôi hình dung ra hội trường khỏang 300 người đến, ¾ khách tham dự là Người Việt đến sau, tôi là Thuyền Nhân đến tỵ nạn trước. Với tôi mỗi lần hát bài này có bao giờ tôi kiềm được xúc động đâu ? Giọt nước mắt của kẻ lưu vong như lời của nhạc sĩ Châu Đình An viết, quá xúc động, chợt nghĩ đến lời đã hứa sẽ ghi vài lời chân thật của mình đến người thi sĩ đó. Vâng người đó là Thi sĩ Quốc Nam đó quý vị ạ. Thơ anh hay, khiến tôi có thể hình dung được anh khóc qua những lời như sau…
Viết cho con lời trần tình thống khổ,
Tháng tư chào đời con biết gì không ?
Bố xuôi tay buông súng giữ quê hương
Ngàn nỗi hận dồn trái tim rướm máu
Đã bao năm bố quên đời hưởng thụ
Bốn chục tuổi đầu tóc bỗng điểm sương
Nhìn con trai trong êm ấm nôi hồng
Bố muốn thét cho niềm vui òa vỡ
Con lớn lên chia ứơc mơ cùng bố
Một ngày nao quét sạch lũ cộng nô
Việt nam ơi ! Thương biết đến bao giờ
Bố con ta về dựng người cứu nước.
( Cho Con, Quê Hương Sẽ Lớn – Quốc Nam )
Tôi cũng có cô bạn tên Việt Hoài Phương. VHP yêu nứơc lắm, yêu đến lòng mình quặn đau mỗi khi trời Paris nhìn qua Internet, cảnh dân oan biểu tình đòi đất, cảnh sinh viên học sinh biểu tình chống sự xâm lăng của quân Tàu phương bắc, giáo dân chịu đựng trong cảnh màn trời dưới cái rét căm căm tại Tòa Khâm Sứ Hà Nội. VHP khóc, tôi cũng khóc! Thi sĩ Quốc nam cũng đã từng khóc ! Có lẽ chỉ có khóc và cầu nguyện và họat động hăng say mới giúp chúng tôi nguôi ngoai cơn oằn ọai chia xẻ cái thống khổ của dân tình. Thế mà lòng yêu nước của chị vẫn bị Mods các diễn đàn hải ngoại kết án, “ban “ chị ra khỏi diễn đàn vì sợ liên lụy, người đấu tranh tại hải ngoại đi đứng thở ăn nói trong không khí Tự Do mà còn sợ thì ta còn chờ đợi sao được 82 triệu người đang sống trong đe dọa chứ ?
Tự dưng tôi nhớ lời chị Minh Đức Hoài Trinh nhắn nhủ giới phụ nữ cầm bút hải ngoại như thế này: „ …Ngày nay phụ nữ cầm bút rất nhiều. Chúng ta không còn bị kiểm duyệt khi viết, khi ta thể hiện những tâm tình, những uẩn khúc. Vì thế nên người viết cần có trách nhiệm. Rất mong chúng ta sẽ có được những tác phẩm lớn do các nhà văn nữ ở hải ngoại sáng tác, phản ảnh lớn lao được một giai đọan lịch sử của đất nước …„ ( MĐHT )
Có thật sự bình an không khi Văn-Nghệ-Sĩ chúng tôi không có một môi trường sáng tác để trút lên mối tâm tình tận đáy tim, khóc cho thân phận quê hương ? Môi trường nào để cho chúng tôi phụ nữ vùng vẫy đây? Có phải thơ Quốc Nam cũng đang giẫy chết trong cảnh sống lưu vong, như:
Ta ngậm ngùi quay gót bỏ quê hương
Giá Tự Do đắt gấp triệu bạc vàng
Ta mất hết những mẩu đời yêu dấu
Làm sao ta quen được những địa danh xa lạ
Của Hoa kỳ hay của Missouri
Ta chỉ quen tên những Quảng Trị Đà Nẵng, Huế
Ban Mệ Thuột Pleiku
Và biết bao cuộc di tản kinh hòang đầy máu lệ
( Trời Xuân Cũ – Quốc Nam )
Phụ nữ như tôi, như nữ sĩ Việt Hoài Phương, se thắt ruột gan khi nghe tin về đất nước mình, chúng tôi may mắn sinh ra đời làm thân nữ nhi để không phải cầm súng giữ gìn quê hương như anh Quốc Nam trong thời chiến, để nay anh khóc mà nói rằng:
Tôi xin làm mây xanh
Trên cánh đồng cố xứ
Ôm giấc mộng thanh bình
Quên một thời nhục nhã
Tôi nhục nhã trong tôi
Kẻ bỏ nước ra đi
Bỏ anh em ở lại
Bỏ đồng đội gian nguy.
( Kẻ Đào Ngũ Của Quê Hương Khổ Đau – Quốc Nam )
Thì may quá chúng tôi còn gặp được thi sĩ Quốc Nam, người chiến sĩ Văn Hóa cùng chiến tuyến với chúng tôi. Anh nói thay tôi, anh động viên chúng tôi hãy dùng ngòi bút mình làm nên Lịch Sử, chớ nên sợ hãi.
Ta lưu đày ta một đời giẫy chết
Nắng muộn phiền theo nứơc mắt tuôn rơi
Đêm quê hương lời kinh đã rã rời
Ta trở giấc giữa Hoa kỳ chói sáng
Hai hình ảnh một tâm tương phản
Ta ra đi bỏ nuớc bỏ bình minh.
Sống ở đây ôm tủi hận một mình
Thù đóng cặn trong hồn ta tượng đá
Thức dậy đi hỡi óc tim biển cả
Tuổi trẻ ơi những biểu tượng cuối cùng
Là niềm tin của giòng giống Tiên Rồng
Hãy trở lại quê hương làm lịch sử.
( Hãy Trở Lại Quê Hương Làm Lịch Sử – Quốc Nam )
Gần tết Mậu Tý 2008 trong cái rét mùa đông Âu châu, nay nghe tin người bạn này mất, mai người kia qua đời, họ bỏ thây trên đất khách. Còn tôi, còn VHP người bạn thơ của tôi, mà tâm hồn cô sắt đá chẳng kém gì anh Quốc Nam, như tôi vẫn không cầm được nước mắt mỗi khi hát bài Đêm Chôn Dầu Vượt Biển (nhạc Châu Đình An)… Những giọt nước mắt khóc cho phận lưu vong, nước mắt chúng tôi hòa vào nhau tưới cho đồng lúa chín nuôi dân.
Tôi tìm chút an ủi khi bên cạnh tôi còn có những đồng chí, họ Cầm Bút giữ quê hương. Quê Hương tuy xa rồi nhưng còn sống mãi trong lòng và nguyện Ôm theo vào huyệt mộ nếu nhỡ mai này ta có chết đi thì Quê Hương là thứ ta không bao giờ rời xa. Ta thề chết với Quê Hương trong trái tim mình.
Đường em đi cánh đồng xanh bát ngát
Lúa trĩu vàng có thấy nắng mùa xuân?
Thở đi em cho quên nắng muộn màng
Bom đã nổ….đêm đã đầy tiếng khóc !!
( Cho Người Tình Ở Lại – Quốc Nam )
Đêm đã khuya lắm rồi, thử hỏi người dân tôi trong nước đang làm gì nhỉ ? Có chắc gì họ an vui thật sự trên quê hương không còn tiếng súng ? có chắc gì chúng tôi cảm thấy tâm hồn bình an trong khắc khỏai đọa đày mà mình lựa chọn đến đây ? Bên nào thì cũng là tình đồng bào ruột thịt. Hẹn mai về ta nối lại khúc sông nhé.
Kính chúc nhà nhà an vui.
Ngọn Đồi Bơ Vơ (biên giới Pháp-Đức)
Ngày 29.01.2008
Võ thị Trúc Giang – Lúa 9
Đại Hội Văn Chương Phụ Nữ Việt Nam Hải Ngoại với nhiều ngôi sao văn học nghệ thuật và cộng đồng góp mặt trên Cao Nguyên Tình Xanh.
Tôi về đến Neufgrange nơi mà tôi đặt tên là Ngọn Đồi Bơ Vơ sau một chuyến đi dài, lướt qua bao ngày Mưa Nắng, nay muốn ghi vài cảm tưởng của mình về trước và sau mấy ngày Đại Hội Văn Chương Phụ Nữ Việt Nam Hải Ngoại được tổ chức ba ngày 7, 8 và 9 tháng 10 năm 2005 tại thành phố Seattle thuộc miền Tây Bắc Hoa Kỳ, mà Thi sĩ Quốc Nam đã đặt tên nơi đó là “Cao Nguyên Tình Xanh” để quý độc giả tường.
Thú thật khoảng tháng Sáu năm 2005 tôi nhận được thư mời của Ban Tổ Chức Đại Hội, nhưng vì sống vùng quê sát biên giới Pháp-Đức tôi nào có biết Cơ Sở Văn Hóa Đông Phương là ai và làm cái gì, nên thư mời tôi để yên đó. Cho đến khi tôi nghe tin buồn Bên Kia gia đình tôi và đông đảo bà con bị nhà nước Cộng Sản chiếm đoạt đất đai nhà cửa. Từ nỗi uất ức ấy tôi thấy mình không thể ngồi yên một mình ở đây mà buồn rầu chấp nhận, tôi muốn tìm khối mạnh tập thể hải ngoại, để cùng họ gióng lên tiếng nói thay cho dân tôi Bên Kia. Thế nên tôi lục lại thư mời cũ của Cơ Sở Văn Hóa Đông Phương ra xem, và quyết định ghi tên tham dự Đại Hội.
Theo tinh thần Đại Hội là mời những vị nữ lưu tài hoa, mà tôi, nào có phải thuộc nữ lưu tài hoa gì cho cam, nói nghe mà mắc cở. Tôi xách gói ra đi, vì tôi muốn tìm đường học tập cách sinh hoạt của người Việt Nam rải rác khắp hải ngoại, nhất là bên Mỹ lúc nào cũng rầm rộ và mạnh mẽ hơn bên Âu châu, hay đúng là biên giới Đức-Pháp nơi tôi sinh sống. Nhưng nay sau chuyến Đi tôi quay Về nhà, với nhiều kỷ niệm lẫn lộn trong ký ức. Nhìn chồng sách, báo, thơ và nhạc tôi đặt nằm ngổn ngang trên bàn viết, hình ảnh của các bạn hữu mà tôi may mắn mới quen, như đang sống bên cạnh tôi, để tôi thấy chị em phụ nữ chúng tôi đã tụ tập về Mỹ như những cánh chim mỏng manh, rồi sau đó bay mỗi người một phương trời lữ thứ, nhưng dư âm của họ vẫn còn bên cạnh tôi.
Tôi đọc sách của họ ngày đêm, như khám phá từng trang sách một còn thơm mùi giấy mới. Mỗi cuốn là mỗi truyện chứa đựng một tâm tư khác nhau, lòng tôi lâng lâng vui vì không ngờ mình có một dịp may mắn như thế, được hội ngộ với những người cầm bút «phe kẹp tóc» giống như tôi đã tụ về Seattle từ khắp nơi trên thế giới. Tôi cảm ơn Thi sĩ Quốc Nam (trưởng ban tổ chức Đại Hội, giám đốc Cơ sở Văn Hóa Đông Phương tại Hoa Kỳ), mà tên Quốc Nam trước đây đối với tôi còn xa lạ, nay thì tôi tự tin hơn và hãnh diện hơn mỗi khi nghĩ đến cộng đồng Việt tại Hải Ngoại lớn mạnh trong đó có bậc đàn anh như Quốc Nam, đã đánh tiếng Đại Hồng Chung cảnh tỉnh chúng tôi, như muốn hướng dẫn thế hệ trẻ đi sau. Tôi xin mượn những lời của Giáo sư Vũ Ký viết về anh như sau:
Thi sĩ Quốc Nam, anh là ai ? “Cơ sở của anh là một ngôi nhà xinh xắn để làm trụ sở cho đài phát thanh Sài-Gòn SRBS và Tạp chí Đông Phương. Đó cũng là cái nôi của Cơ Sở Văn Hóa Đông Phương, để từ đó xuất hiện liên tiếp các sinh hoạt văn học nghệ thuật và cộng đồng, đặc biệt là Giải Quốc Tế Tượng Vàng Việt Nam do anh sáng lập từ năm 1987. Thơ của Quốc Nam chất ngất cái hồn nước đau thương, anh vừa làm Thơ vừa khóc, trước thân phận hấp hối của dân Việt mất nước, bị lưu đày bất đắc dĩ ấy, đã chất ngất âm ỉ cho một quyết tâm hào hùng, để bao nhớ thương về người Mẹ muôn đời. Mẹ Việt Nam hay người Mẹ sinh thành của chính Tác giả?
Ta xin thề trên mộ mẹ hôm nay:
Quyết đưa Mẹ về bên mồ Tiên Tổ.
Ta gọi tên Mẹ nhiều đêm tuyết đổ,
Nước mắt lưu vong ray rức hồn nhau.
Đời thi nhân vấn tang trắng cúi đầu,
Vắt máu tim thành thơ dâng Tổ Quốc…
Nhiều, nhiều lắm, lời vang vọng không quên da diết của thi nhân, với lời nhắn nhủ trầm hùng, gần như các bậc tiên liệt Phan Bội Châu, Phan Chu Trinh thuở trước:
Em và tôi hãy đốt bừng ngọn lửa,
Hãy thoát khỏi những tiện nghi nhung lụa.
Để dấn thân cuộc tranh đấu lâu dài.
Em biết không tôi chuộc tội từng ngày,
Xin sống chết cho Việt Nam sáng rực..
Đây là tâm tình của Quốc Nam: Tôi muốn gửi gấm đến thế hệ tam thập và tuổi trẻ Việt Nam đầy năng lực. Hãy dấn thân nhận lãnh vai trò trở lại quê hương làm lịch sử. (Quốc Nam, Quê Hương Nước Mắt)
Rồi trên mặt địa cầu này quá rộng mà lại quá hẹp đối với thi nhân, người không tìm ra nơi nào trú ngụ để gửi ở đó một địa chỉ cho riêng mình:
Nếu ai hỏi tôi, nơi nào địa chỉ?
Đã qua nửa vòng trái đất đau thương.
Tôi còn chi trong mắt đời bão nổi,
Suốt kiếp lưu vong không chốn về nguồn.
(Địa Chỉ Tôi)
Xin đốt đuốc xác thân này tranh đấu.
Rồi có ngày tôi em về bến đậu,
Trên luống rau gốc lúa của quê hương.
Địa chỉ tôi là mái lá bình thường.
Em thấy đó, giấc mơ tôi nhỏ, bé…
(Tháng Tư 1997)
Giáo sư Vũ Ký viết tiếp: “Nhìn vào sự nghiệp đồ sộ mà Quốc Nam đã và đang đóng góp cho nền văn hóa, văn học nghệ thuật Việt Nam Hải Ngoại, cảm nhận thái độ hăng say anh hằng có, cùng nỗi lòng của nhà thơ đối với đất nước giữa cảnh tình vong quốc hiện nay, nhất là tác phong làm việc không hề mệt mỏi và hoài bão anh hằng ấp ủ, tôi nghĩ đến câu tư tưởng vô cùng xác đáng của triết gia thời đại Martin Hidegger «Mọi sự hoàn thành chỉ mới là sự bắt đầu» với Người Chiến Sĩ Văn Hóa mang tên Quốc Nam”.
Bruxelles – Ất Dậu tháng 2 năm 2005 – Vũ Ký
Tôi buông những mảnh giấy xuống đùi mình, nhìn lơ đểnh ra ngoài cửa sổ phi cơ, những lời của Gs Vũ Ký viết về thi sĩ Quốc Nam làm tôi hồi hộp hơn trước khi gặp mặt anh ngoài đời. Máy bay còn đang lơ lửng trên mây tôi nhìn thấy sáng rực ánh mặt trời thật đẹp. Sống trên Mây bao giờ chẳng đẹp, nhưng khi đáp xuống phi trường Sea-Tac thì trời nơi đây đón tiếp chúng tôi bằng những giọt Mưa tí tách trên khung cửa kính xe. Ban Tổ Chức đón chúng tôi chung với nhà văn Thu Nga tới từ Texas. Ngồi trong xe trò chuyện với nhau, tôi thấy chị Thu Nga người nhỏ nhắn xinh đẹp, lanh lợi, hoạt bát thông minh, thật xứng với vai trò giám đốc đài phát thanh VRN/Dallas. Trong thâm tâm tôi vẫn không nghĩ mình thuộc vào giới nữ lưu tài hoa hải ngoại, tôi thấy mình thấp bé quá, nghe mắc cở chết đi thôi ! Tôi định bụng khi có cơ hội sẽ gặp Thi sĩ Quốc Nam phỏng vấn anh vài câu cho hả.
Nay về nhà sau chuyến đi, tôi có những cuốn sách của quý chị trong tay, tôi say mê đọc như những tài liệu hiếm có. Như vậy anh Quốc Nam cố tình tạo cơ hội cho những người tay nghề còn ít ỏi như tôi gặp quý chị nhiều năm kinh nghiệm cho tôi có một cơ hội học hỏi, tôi mang ơn anh quá. Như tập truyện Kịch dài kể lại đời sống trên nước Mỹ tựa “Mây Theo Gió Về” của chị Thu Nga, tôi càng nể phục chị. Nghề chính của chị là nhân viên ngân hàng Mỹ, vừa là giám đốc đài phát thanh, lại là tác giả của bao nhiêu cuốn văn xuôi giá trị. Tôi nhớ nụ cười khôn ngoan lanh lợi hò hát trên sân khấu của chị quá chừng chừng!
Rồi dần dần tôi được hội ngộ lần đầu tiên trong đời với chị Kiều Mỹ Duyên một nhà văn nhà báo, đài truyền hình SBTN ( Saigon Broadcasting Television Network ), vừa là nhân viên Radio Vietnam Hải Ngoại, Đài SBS- Úc Châu, Chân Trời Mới phát về Việt Nam nữa; ngoài ra vừa một nhà kinh doanh thành công tại Hoa kỳ, chị đã từng là một nữ ký giả chiến trường dưới thời Việt Nam Cộng Hòa trước kia, còn là tác giả của cuốn sách “Chinh Chiến Điêu Linh”, ghi lại từ cuộc chiến đẫm máu giữa hai miền Nam Bắc. Chúng tôi tâm sự với nhau trong xe, thì từ chiếc máy phát ra những tiếng đạn nổ làm tôi cảm thấy như chiến tranh còn đang đâu đây, làm tôi như sống lại thời khói lửa, mặc dù tôi đang đi trên nước Mỹ.
Đặc biệt hơn nữa tôi còn được hân hạnh làm quen chị Jackie Bông Wright đến từ Virginia, một phụ nữ Việt tài ba, mà lý ra tôi phải gọi bằng bà, nhưng vì chị trông còn rất trẻ, nên tôi kêu bằng chị. Người chồng quá cố của chị, GS Nguyễn Văn Bông, người cầm đầu Phong Trào Quốc Gia Cấp Tiến, một đảng đối lập ở miền Nam dưới thời VNCH; khi chồng chị bị ám sát và sự tham dự của người Mỹ trên chính trường miền Nam Việt Nam, từ đó chiến tranh VN đã trở thành cái thao thức trăn trở theo sát cuộc đời chị. Những suy tư của chị về đất nước là động cơ thúc đẩy chị làm việc, và chị làm được rất nhiều cho cộng đồng Việt Nam tại Virginia. Theo tôi, phụ nữ Việt Nam nên tìm đọc cuốn hồi ký “Mây Mùa Thu” của chị Jackie Bông. Chị đã vạch trần sự thật của hai bờ chiến tuyến từ ngay trong gia đình mình, chị chỉ trích chính quyền miền Nam Việt Nam dưới thời Tổng Thống Nguyễn văn Thiệu, và câu hỏi theo chị suốt cuộc đời là: Tại sao người Mỹ thất bại trên chiến trường Việt Nam ? Tôi đang lo lắng không hiểu có mấy người lên án chị qua cuốn hồi ký này hay không?? Nhưng theo tôi thấy chị là người rất can đảm. Cho đến ngày hôm nay chị vẫn không ngừng nghỉ đi tìm một Con Người Thật của chính mình, qua bao nhiêu cảnh biển dâu của đất nước, lưu lạc, của đời một người đàn bà mà chị đã «được hay bị thừa kế» cái món nợ của GS Bông, chồng chị, Món Nợ với quê hương dân tộc. Sau bao nhiêu năm rèn luyện không ngừng học hỏi cầu tiến chị đã phục hồi được chỗ đứng cho chính mình và tìm lại được nụ cười, mặc dù đôi lúc tôi nhận thấy còn gắng gượng !
Tôi cũng nôn nao để xem người mang tên nữ sĩ Vũ thị Dạ Thảo tới từ Canada, nghe nói chỉ chưa đầy 30 năm mà chị đã cho ra đời hơn hai mươi tác phẩm. Quyển truyện dài viết về thảm trạng Thuyền Nhân mà tôi vừa đọc qua với tựa đề “Phía Bên Kia Biển Lớn”, thật hay và cảm động đến không cầm được nước mắt. Nữ văn sĩ, phóng viên đài RFA Hiền Vy từ Houston ở chung phòng với tôi tại Red Lion Hotel. Đặc biệt nhất là hai chị em Mộng Tuyền và Mộng Trinh chủ bút tờ báo Bút Tre, còn là nhà văn, vừa là ca sĩ với số tuổi hai mươi sáu tuổi trẻ tài cao, cô đến từ Arizona. Lắng nghe Mộng Tuyền phát biểu cảm tưởng, chèng đét ơi bà con trầm trồ: con nhà ai mà khôn ngoan dễ thương lạ. Chị Thu Nga cứ chạy theo vuốt: “Con ơi con về làm dâu nhà bác nhe con!” Làm mọi người cười ồ ! Và còn nhiều nữa, nào Miên Du Đà-Lạt với nụ cười thật thu hút và tập thơ kèm theo một CD nhạc mang tên “Một Chút Hiến Dâng”, nào chủ tịch cộng đồng Nguyễn thị Ngọc Dung (Canada), nữ ca nhạc sĩ Nhật Hạnh ( Houston, TX) người đã phổ nhiều bản nhạc từ thơ của Thi sĩ Quốc Nam như bài Tình Say thật lãng mạn như “… ngày em giây phút chạm đời, dấu yêu gọi mãi dáng gầy chơi vơi, mai qua phố cũ mê say, anh mơ tập vẽ chân mày mỹ nhân”. Nào là nữ sĩ Kiều Mộng Hà ( Desoco, TX ) người đắp tượng đài chiến sĩ Việt Mỹ Dallas, rồi Ngọc An (San Jose), rồi nhà văn nhà thơ Hoàng Trúc Ly với tác phẩm “Con Chim Trống Mái”, cái suy tư của Trúc Ly trước cảnh người Việt cao niên sống nơi xứ người về già cảm thấy cô đơn bị con cái lãng quên, ngồi buồn tủi trong các viện dưỡng lão. Tôi không thể nào quên được người chị mới quen mang tên Hoàng Xuyên Anh với tâm sự thật cảm động, còn nhiều nữa như Đất Đứng của Khuê Dung-Nhật Thịnh, và nhiều tên tuổi những tác giả khác và tác phẩm của họ được bày triển lãm trên tường như Cao Mỵ Nhân, Nhật Phương, Hồ Hương Lộc, Song Thi, Hàn Trúc, Huỳnh Mai Hoa, Vi Khuê, Trương Anh Thụy, Thanh Lan, Nguyên Nhung, Tuệ Nga, Bích Huyền (với giọng thật thân quen trầm ấm trong chương trình Thơ Nhạc Hải Ngoại), người nữ chiến sĩ Nguyễn thị Ngọc Hạnh (được cộng đồng đấu tranh tại hải ngoại chào đón), Hương Văn, Phượng Khánh, Linh Linh Ngọc, Tâm Huyền, Uyên Phương, Thu Hương, Trịnh Gia Mỹ, Trần thị Hà Thân, Đức Trí-Quế Anh, Đàm Giang-Song Việt, Thương Hoài Thương, Hoa Hoàng Lan, Sương Mai, Nguyễn Thanh Nga v.v… Tôi tiếc là không đủ sức để ôm hết chồng sách báo về nhà mà nghiền ngẫm, bên Âu Châu mình thì khan hiếm sách báo Việt, trong khi bên Mỹ sách báo ra mắt nghe nói đến “lạm phát” bắt rùng mình!
Phải nhắc đến công lao và tấm lòng của người đưa đón chúng tôi suốt thời gian đại hội. Anh « Thương Nặng » cười lúc nào cũng thật tươi, tự giới thiệu tên mình với mọi người. Trong những giây phút ngồi tâm tình bên nhau, anh hay ngâm Thơ do anh sáng tác cho chúng tôi nghe, những lời Thơ của người cựu quân nhân trong tù cải tạo. Chúng tôi tuy mới quen nhưng coi như đã thân nhau từ bao giờ. Tình người Việt hải ngoại sao khắn khít dễ thương như thế, cũng như những quả trứng gà tươi ngoài sân mới lượm vào, mà anh chị Liêu Trai đã làm cho chúng tôi ăn sáng mới thật đậm đà làm sao. Tai tôi vẫn còn nghe tiếng Chuông Tự Do (Liberty Bell) đã được đánh lên vang dội, cuộc diễn hành Cờ Vàng trên đường phố chính Seattle chào mừng những người phụ nữ Cầm Bút khắp thế giới về tham dự. Người đi hai bên đường dừng lại, vẫy tay cười thật tươi chào chúng tôi. Cảnh Sát Mỹ chặn hai bên đường không cho xe chạy tr ên những con phố chúng tôi ngang qua. Đoàn xe diễn hành với những lá cờ Mỹ Việt tung bay khắp phố. Chúng tôi trên xe giơ tay vẫy chào khách bộ hành, thật là một kỷ niệm khó quên trong đời, nhất là với người từ Âu Châu sang như tôi.
Hội Chợ Sách đã được cắt băng khánh thành tại chùa Cổ Lâm với bốn vị lãnh đạo tôn giáo (Linh Mục Trần Đức Phương, Đại Đức Thích Nguyên Kim, Ni Sư trưởng Thích Nữ Giác Hương, và Hiền Huynh Cao Đài Dương Thanh Liêm). Tôi phải công nhận nhờ sự khéo léo của anh chị Quốc Nam, mới kêu gọi được đông đảo quần chúng ghé vào ủng hộ Hội Chợ Sách. Sách & CD thơ/nhạc của phụ nữ chúng tôi mang đến phát hành được người người ủng hộ hết lòng. Những cuốn sách Tình Yêu Nuôi Tôi Lớn và Đây Mưa Kia Nắng của tôi vừa bán vừa thân tặng qúy vị ân nhân trong BTC. Tôi đã tự hứa với lòng là tiền bán được sách tôi sẽ dành vào chương trình của Hội Đức-Việt, nuôi học sinh nghèo hiếu học tại tỉnh Bến Tre. Tôi cảm ơn tấm tình của người địa phương Seattle đối với văn nghệ sĩ chúng tôi từ phương xa đến. Thật là cảm động. Hội nghị văn hóa Phụ Nữ diễn ra sôi nổi tại hội trường SRBS Radio vào tối thứ Bảy, kết quả Ủy Ban Liên Lạc đã được hình thành, tạm thời đặc trách bởi bà Jackie Bông và cô Mộng Tuyền làm thư ký. Tôi là người duy nhất đến từ Âu Châu nên được đề cử vào ban liên lạc bên trời Âu, tôi vui vẻ nhận công tác này. Đề tài không những chỉ phụ nữ Việt quan tâm mà cả tất cả ai là con dân Việt phải lấy làm thương tâm. Chúng ta hiện nay đang sống trong Tự Do, tiện nghi đầy đủ, trong khi phụ nữ và trẻ em Bên Nhà nhân phẩm của họ bị chà đạp, bị cưỡng bức, ai nghe cũng phải đau nhói con tim, ta phải làm gì để cứu vớt những người phụ nữ đáng thương ấy? Chúng tôi kêu gọi sự tiếp tay của quý vị đồng hương, phụ nữ Việt khắp năm châu, hãy cùng nhau kêu gọi Nhà Nước VN hãy ngăn chận những hành động bất chính này càng sớm càng tốt.
Sáng chủ nhật 9 tháng 10 năm 2005, sau buổi ăn sáng chúng tôi lên đường dạo núi Rainier để giương cao ngọn cờ chính nghĩa trên Ngọn Núi cao nhất Miền Tây Bắc Hoa Kỳ. Ngồi cùng xe với tôi có chị Thu Nga, anh Vĩnh Tuấn ( LTV Chủ Tịch Văn Bút VN Hải Ngoại, trực thuộc Văn Bút Quốc Tế ), nhà văn Nhật Thịnh (chủ tịch Hội Văn Nghệ Sĩ VN Hải Ngoại) và họa sĩ kiêm điêu khắc gia Phạm Thông (người đã tạo nên hai tác phẩm để đời: Tượng đài Đức Trần Hưng Đạo chỉ tay xuống sông Sài Gòn gần bốn mươi năm qua, và tượng đài Chiến sĩ Việt Mỹ đồ sộ nhất hải ngoại hiện nay). Thật là một dịp may qúy hóa cho chúng tôi được làm quen với qúy anh chị ấy, để nghe, để học, để cười những trận cười thật vui suốt buổi ngồi yên nghe anh Thương Nặng vừa lái xe như Cao Bồi vừa ngâm Thơ tặng giới nghệ sĩ chúng tôi trong xe. Khung cảnh hai bên đường là những hàng thông xanh thẩm dày đặc đen tít, trông như Schwarzwald bên Trời Âu của tôi Bên Này. Vậy mà những ai đến từ Cali hay San Jose nắng ấm khen lấy khen để. Tôi hy vọng có ngày mời các anh các chị ghé ngang qua vùng Ngọn Đồi Bơ Vơ chỗ tôi ở sẽ thấy nét đẹp, yên tĩnh và cô đơn của tôi như thế nào !
Tối chủ nhật là buổi cảm động nhất, Lễ Vinh Danh 18 vị Phụ Nữ Tài Hoa đến từ khắp nơi trên thế giới. Theo tôi thấy hãy còn quá ít so với giới phụ nữ Việt thành công trong ngành truyền thông báo chí văn chương hiện nay tại hải ngoại. Chúng tôi được gọi tên từng người, rồi được trao tặng Bông Hoa Hồng nhung đỏ thẩm, được trao tặng bằng ban khen với chữ ký của bốn hội đoàn khác nhau:
1. Ông Nguyễn Bác Ái, Chủ tịch Cộng Đồng Việt Nam – Oregon
2. Bà Nguyễn thị Ngọc Dung, Chủ tịch Cộng Đồng Người Việt Greater Vancouver, Canada.
3. Ông Tăng Phước Trọng, Chủ tịch Cộng Đồng Người Việt Quốc gia TB Washington.
4. Thi sĩ Quốc Nam, Tổng Giám Đốc Cơ Sở Văn Hoá Đông Phương & SRBS-Radio.
Trong diễn văn khai mạc buổi lễ vinh danh mười tám phụ nữ tài hoa Việt Nam, thi sĩ Quốc Nam (trưởng ban tổ chức Đại Hội) nhấn mạnh rằng: “Trải qua ngót năm ngàn năm lịch sử, người phụ nữ Việt đã góp công sức lớn lao vào sự hưng thịnh của đất nước, và sự trưởng thành của các cộng đồng Người Việt khắp nơi trên thế giới. Đặc biệt là những phụ nữ cầm bút đã nói lên biết bao hy sinh và khó khăn của nữ giới. Họ rất xứng đáng được quần chúng tuyên dương. Từ đại hội vinh danh một số Phụ Nữ Tài Hoa có mặt ngày hôm nay, chúng tôi chỉ muốn được đốt lên một ngọn lửa khích lệ nữ giới sẽ nhận lãnh nhiệm vụ trở lại quê hương làm lịch sử, để dùng bàn tay nhân ái xoa dịu vết thương của dân tộc đã chịu đựng quá nhiều đau khổ suốt bao thế kỷ qua “.
Kết thúc ba ngày Đại Hội là dạ tiệc “Bóng Hồng Quê Hương” với nhiều ca sĩ nổi tiếng như Thiên Trang, Shayla, Khánh Hồng, Nhật Hạnh…
Tưởng cũng nên nhắc đến chị Tăng Xuân Hoa, người khởi xướng Hội Phụ Nữ Mê Linh, những chiếc áo dài vàng khăn đóng đồng phục Mê Linh là do chị Hoa lo lắng mang đến. Anh Chị còn thiết đãi chúng tôi một buổi cơm thật ngon tại Tacoma, và còn ăn bánh Trung Thu tại tư gia anh chị. Chuyến đi Tây Bắc Hoa Kỳ thật là một kỷ niệm khó quên. Hai ngày cuối cùng tại Cao Nguyên Tình Xanh, chúng tôi được may mắn đi tham quan sinh hoạt khu phố Little Sài-Gòn của Seattle. Chúng tôi được hân hạnh làm quen với anh Phạm Kim (đại diện tuần báo Người Việt Tây Bắc), chị Hanah Ngô (chủ bút tuần báo Seattle Việt Times), nhà báo Huỳnh Thanh Bình, Việt Báo Miền Nam (Bào huynh của anh Huỳnh Lương Thiện, trưởng Phong Trào Hưng Ca Hải Ngoại). Dịp làm quen với anh Huỳnh Thanh Bình xảy ra thật ngộ nghĩnh như sau: Sau khi rời nhà hàng xuống Parking lấy xe, chúng tôi bám theo sau anh Liêu Trai, anh Thương Nặng hôm nay bận đưa vợ con về, đang đi kiếm xe trong Parking, bất thình lình chạm trán với anh Thanh Bình ở cầu thang máy, anh cũng đang trên đường tới xe của mình, anh Liêu Trai lên tiếng hỏi:
– Nhờ anh cho các cô quá giang về Hotel Red Lion. Xin giới thiệu đây là Võ thị Trúc Giang, đây là Hoài Mỹ,
Trong phút chốc bỡ ngỡ anh Huỳnh Thanh Bình tươi cười nhận ra tôi với lời giới thiệu cuốn Đây Mưa Kia Nắng mà anh Quốc Nam và chị Thu Nga đã ưu ái dành cho tôi vài giây phút tâm tình với đồng hương, những người Việt mến thương của tôi qua làn sóng điện của Đài Phát Thanh Sài Gòn. Chỉ mới nghe tôi nói những lời giới thiệu như thế trong đài phát thanh, anh Bình đã vào Hội Chợ Sách tìm mua ĐMKN…Thế là chúng tôi từ chưa quen nay trở thành bạn bè thân thiết. Anh đãi chúng tôi một buổi cơm thật thân mật tại Lemongrass Restaurant. Đặc biệt anh âm thầm mời cả anh Quốc Nam đến, thật là một vinh hạnh cho tôi, để tôi có thể phỏng vấn anh Quốc Nam như trong lòng tôi đang háo hức.
Sau buổi cơm, tôi phỏng vấn anh thi sĩ Quốc Nam:
– Từ bao giờ anh có dự định tổ chức Đại Hội Văn Chương Phụ Nữ Việt Nam Hải Ngoại ? Anh nuôi ý tưởng đó từ bao giờ, tại sao ?
Quốc Nam: Từ hai hình ảnh Mẹ tôi và Chị tôi, hai người mà tôi thương yêu nhất, họ rất xứng đáng được vinh danh. Vì họ đã lam lũ cực khổ trong đời nhưng ít ai nghĩ đến công lao họ, và ý tưởng này tôi đã nuôi trong lòng từ mười mấy năm qua.
Tôi hỏi tiếp: Trúc Giang sắp về lại Âu châu, vậy anh có muốn nhắn gì với giới phụ nữ cầm bút Bên Trời Âu không ??
Quốc Nam: Có chứ, nhờ Trúc Giang nhắn lại là giới phụ nữ cầm bút hãy can đảm dùng ngòi bút của mình để đấu tranh, hãy nói thay cho những người phụ nữ trong nước họ không được quyền nói như quý vị Phụ Nữ Hải Ngoại. Thế thôi.
Tôi xin ghi nhận hết tất cả những tấm thân tình của BTC và quý đồng hương tại Seattle đã dành cho chúng tôi, người từ phương xa đã đến nay quay trở về lòng tự hào trước sự trưởng thành của khối cộng đồng Người Việt Hải Ngoại sau 30 năm lưu vong. Tôi nay có thêm trong tâm tư mình giữa Đây Mưa Kia Nắng, giữa cuộc đời trước lạ sau quen, giữa Trời Âu và Trời Tây Bắc Hoa kỳ, giữa một khoảng cách thật xa nhưng gần gũi vì tâm tư họ đang nằm cạnh bên tôi trên bàn viết như đêm nay, và tôi nghĩ rằng những ai đang có Đây Mưa Kia Nắng trong tay cũng hiểu được tâm tình tôi đối với đất nước vậy.
Neufgrange ngày 24 tháng 10 năm 2005
Võ thị Trúc Giang (trích tập: “Thà như giòng nước chảy”)